Badania i pojęcia dotyczące tkanin obiciowych: słownik

Karty techniczne tkanin obiciowych pełne są nazw badań, numerów norm i ocen. Ten słownik wyjaśnia ich znaczenie prostym językiem. Ma on charakter informacji ogólnej: wyniki badania dotyczą wyłącznie tkaniny (lub zestawienia tkaniny z wypełnieniem), która została zbadana, a wymagania różnią się w zależności od rynku i przeznaczenia.

Na naszych stronach produktów podajemy metody badań, które dotyczą danego artykułu. Wyniki pokazujemy dopiero po ich weryfikacji; do tego czasu metoda ma status „Oczekuje na weryfikację”. Proszę zapytać nas o dokumentację dostępną dla rozważanych artykułów.

Badania właściwości użytkowych

Odporność na ścieranie (Martindale) — EN ISO 12947

W badaniu Martindale okrągła próbka tkaniny jest pocierana o standardową tkaninę ścierną ruchem przypominającym powtarzającą się ósemkę, pod określonym obciążeniem. EN ISO 12947-2 liczy cykle tarcia do momentu zniszczenia próbki; w przypadku tkanin tkanych jest to zwykle chwila, gdy zerwą się dwie oddzielne nitki. Wynik podaje się jako liczbę cykli.

• Wyższe liczby oznaczają lepszą odporność na ścieranie w warunkach badania.
• Siedziska obiektowe i hotelowe wymagają zwykle wyższych wartości niż meble do domu.
• W Ameryce Północnej powszechnie stosuje się metodę Wyzenbeek (ASTM D4157). Podaje ona wynik w „podwójnych przetarciach” (double rubs). Wyników Wyzenbeek i Martindale nie można przeliczać jednych na drugie.

Pilling — EN ISO 12945

Pilling to drobne kulki z włókien, które tworzą się na powierzchni w trakcie użytkowania. EN ISO 12945-2 wykorzystuje zmodyfikowany aparat Martindale do pocierania tkaniny przez określoną liczbę cykli; EN ISO 12945-1 wykorzystuje bęben obrotowy (pilling box). Próbkę porównuje się następnie z wzorcami fotograficznymi i ocenia w skali od 1 (bardzo silny pilling) do 5 (brak pillingu). Wynik powinien podawać zarówno ocenę, jak i liczbę cykli.

Odporność wybarwień na światło — EN ISO 105-B02

Tkanina jest naświetlana lampą ksenonową, która imituje światło dzienne, razem z zestawem wzorców z niebieskiej wełny. Blaknięcie ocenia się w skali niebieskiej od 1 (bardzo niska odporność) do 8 (bardzo wysoka odporność). Ma to największe znaczenie w przypadku mebli stojących w pobliżu okien.

Odporność wybarwień na tarcie — EN ISO 105-X12

Badanie to bywa też określane angielskim terminem crocking. Biała tkanina bawełniana jest pocierana o badaną tkaninę na sucho i na mokro, a zabrudzenie białej tkaniny ocenia się w szarej skali do oceny zabrudzenia od 1 (silne zabrudzenie) do 5 (brak zabrudzenia). Wyniki na sucho i na mokro podaje się osobno; wyniki na mokro są zwykle niższe.

Przesuwalność nitek w szwie — EN ISO 13936

Mierzy, jak łatwo nitki rozsuwają się wzdłuż szwu przy jego rozciąganiu. Wynikiem jest zwykle rozwarcie szwu w milimetrach przy określonym obciążeniu. Ma to znaczenie w przypadku tkanin o luźnym splocie oraz szwów pod naprężeniem, np. w poduszkach siedziska.

Wytrzymałość na rozciąganie i rozdzieranie — EN ISO 13934 i EN ISO 13937

Badania wytrzymałości na rozciąganie mierzą siłę potrzebną do zerwania paska tkaniny; badania wytrzymałości na rozdzieranie mierzą siłę potrzebną do dalszego rozdzierania. Obie wartości podaje się osobno dla kierunku osnowy i wątku.

Odporność na zwilżanie — EN ISO 4920

W metodzie zraszania woda jest rozpylana na napiętą próbkę, a zwilżoną powierzchnię porównuje się z tabelą ocen. Wyższa ocena oznacza, że powierzchnia lepiej odpycha wodę. Odporność na zwilżanie to nie to samo co odporność na plamy czy wodoszczelność.

Badania bezpieczeństwa pożarowego

BS 5852

Brytyjska norma dotycząca zapalności tapicerowanych mebli do siedzenia. Wykorzystuje tlący się papieros („źródło zapłonu 0”) i mały płomień butanu symulujący zapałkę („źródło zapłonu 1”). W niektórych zastosowaniach obiektowych stosuje się silniejsze źródła, np. drewniane stosiki (cribs). Badanie przeprowadza się na zestawieniu tkaniny obiciowej z wypełnieniem, więc wynik dotyczy zbadanego zestawienia.

EN 1021-1 i EN 1021-2

Normy europejskie dotyczące zapalności mebli tapicerowanych: część 1 wykorzystuje tlący się papieros, część 2 odpowiednik płomienia zapałki. Podobnie jak BS 5852 badają one tkaninę obiciową razem z wypełnieniem.

Przepisy przeciwpożarowe różnią się w poszczególnych krajach oraz w zależności od tego, czy chodzi o meble do domu, czy do obiektów. Proszę sprawdzić, jakie przepisy dotyczą gotowych mebli na Państwa rynku.

Bezpieczeństwo chemiczne

Barwniki azowe — EN ISO 14362-1

Niektóre barwniki azowe mogą uwalniać aminy aromatyczne, których stosowanie jest ograniczone w Unii Europejskiej na mocy rozporządzenia REACH (załącznik XVII). EN ISO 14362-1 to standardowa metoda ich wykrywania. Wynik zwykle określa, czy wykryto aminy objęte ograniczeniami powyżej wartości granicznej.

Pojęcia dotyczące tkanin i kart technicznych

• Skład. Udział każdego włókna w tkaninie, jako procent masy. Dostawcy często stosują skróty; jeśli pełne nazwy włókien nie są podane, proszę o nie zapytać.
• Gramatura. Zwykle podawana w gramach. Może odnosić się do jednego metra kwadratowego (g/m², często zapisywane jako gsm) lub do jednego metra bieżącego pełnej szerokości. Przed porównaniem artykułów proszę sprawdzić, jaką podstawę stosuje dostawca.
• Szerokość tkaniny i szerokość użytkowa. Szerokość tkaniny to pełna szerokość od brzegu do brzegu. Szerokość użytkowa nie obejmuje krajek ani brzegów nienadających się do wykorzystania, jest to więc szerokość, którą faktycznie można wykroić.
• Krajka. Wykończony brzeg wzdłuż każdej strony tkaniny tkanej.
• Długość beli. Długość tkaniny na jednej beli lub w jednym kawałku. Często podawana jest jako zakres.
• Wariant kolorystyczny lub numer koloru. Jedna wersja kolorystyczna artykułu. Wielu dostawców numeruje kolory zamiast nadawać im nazwy.
• Partia barwienia lub partia produkcyjna. Tkanina barwiona lub produkowana w jednym cyklu. Kolor może się nieznacznie różnić między partiami, dlatego w miarę możliwości jeden projekt należy kroić z jednej partii.
• Podklejenie lub laminacja. Cienka warstwa połączona ze stroną lewą tkaniny, która zwiększa stabilność lub nadaje tkaninie więcej ciała. Typowe podklejenia to lekka flizelina, lekka tkanina (np. pongee) lub warstwa włókniny. Karty kolorów i karty techniczne często podają rodzaj podklejenia.
• Raport wzoru. Odległość, po której wzór się powtarza, wzdłuż długości i w poprzek szerokości. Duże raporty wymagają więcej tkaniny do dopasowania wzoru.
• Wzdłuż beli i w poprzek (railroaded). Układ wzdłuż beli oznacza, że wzór lub runo biegnie wzdłuż długości tkaniny. Układ w poprzek oznacza, że biegnie on w poprzek, co pozwala wykroić szerokie oparcia sof bez szwów.
• MOQ i MCQ. Minimalna ilość zamówienia oraz minimalna ilość na kolor.
• Czas realizacji. Czas od potwierdzenia zamówienia do wysyłki lub dostawy. Proszę zawsze sprawdzić, o który z tych dwóch terminów chodzi.

Pojęcia dotyczące splotów i wyglądu

• Osnowa i wątek. Nitki osnowy biegną wzdłuż długości tkaniny; nitki wątku biegną w poprzek.
• Splot płócienny. Najprostszy przeplot: nad jedną nitką, pod jedną nitką.
• Splot koszykowy. Dwie lub więcej nitek przeplatanych razem jak jedna, co daje drobny, kwadratowy wzór przypominający plecionkę koszyka.
• Splot skośny. Przeplot tworzący ukośne linie na powierzchni.
• Żakard. Splot, w którym każdą nitką osnowy można sterować indywidualnie, dzięki czemu w tkaninę można wtkać złożone wzory, np. adamaszkowe.
• Szenil. Przędza z miękkim, aksamitnym runem wokół rdzenia. Wykonane z niej tkaniny wyglądają miękko i odbijają światło.
• Bouclé. Przędza z pętelkami lub loczkami, dająca nierówną, pętelkową powierzchnię.
• Melanż. Mieszanka różnokolorowych włókien lub przędz, dająca efekt cieniowania.
• Pogrubienia (slub) i strié. Pogrubienia to grubsze odcinki przędzy; strié to delikatny efekt smużenia, często uzyskiwany dzięki przędzom z pogrubieniami lub melanżowym.
• Prążek i sztruks. Wypukłe linie biegnące wzdłuż lub w poprzek tkaniny.
• Runo. Uniesione włókna lub pętelki wystające z tkaniny podstawowej, jak w aksamicie. Tkaniny z runem mogą wyglądać jaśniej lub ciemniej w zależności od kierunku patrzenia.